Chen Xiangmiao (Viện Nghiên cứu Nam Hải, Trung Quốc): Phán quyết Biển Đông là trở ngại lớn nhất đối với đàm phán COC; cần loại bỏ ảnh hưởng của Phán quyết khỏi tiến trình COC 18/05/2026 17:13:00
Ngày 8/4/2026, trang VSCS đăng bài bình luận của học giả Chen Xiangmiao (Giám đốc Trung tâm Lịch sử và Văn hóa Nam Hải, Viện Nghiên cứu Nam Hải, Trung Quốc) nhận định rằng Phán quyết Biển Đông là trở ngại lớn nhất đối với tiến trình đàm phán COC và cần loại bỏ ảnh hưởng của Phán quyết khỏi tiến trình COC.
CNN: Iran đang có ý định thu phí hệ thống cáp quang ngầm tại eo biển Hormuz và gây gián đoạn hạ tầng dữ liệu của các tập đoàn công nghệ lớn nhằm tạo đòn bẩy kinh tế và răn đe quân sự đối với Mỹ cùng đồng minh 18/05/2026 17:12:22
Ngày 17/5/2026, CNN đăng tin Iran đang tìm cách khai thác một nguồn sức mạnh mới dưới đáy eo biển Hormuz, đó là áp đặt phí cáp ngầm truyền internet và dữ liệu tài chính. Sau khi thành công phong tỏa eo biển Hormuz, Iran tính đến áp đặt các khoản phí giấy phép và quyền kiểm soát đối với những tập đoàn công nghệ lớn nhắm trực tiếp vào Google, Microsoft, Meta và Amazon, yêu cầu họ tuân thủ luật pháp Iran và trao quyền bảo trì độc quyền cho các công ty nội địa.
Iran coi đây là quyền chủ quyền dựa trên Công ước UNCLOS 1982 và lấy tiền lệ từ việc Ai Cập thu phí qua kênh đào Suez (dù tính chất pháp lý của eo biển tự nhiên Hormuz là hoàn toàn khác biệt).
Người phát ngôn quân đội Iran Ebrahim Zolfaghari tuyên bố trên kênh X tuần trước rằng: “Chúng tôi sẽ áp đặt phí đối với cáp internet”.
The Straits Times: Quan hệ giữa Malaysia và Na Uy đang căng thẳng leo thang sau khi Na Uy chính thức hủy bỏ giấy phép xuất khẩu hệ thống tên lửa hải quân dành cho chương trình tàu chiến ven bờ của Malaysia 18/05/2026 16:15:26
Ngày 17/5/2026, The Straits Times đăng tải thông tin về việc mối quan hệ giữa Malaysia và Na Uy đã trở nên căng thẳng sau khi Na uy xác nhận thu hồi các giấy phép xuất khẩu liên quan đến hệ thống tên lửa tấn công hải quân (NSM) dành cho Malaysia. Phía Na Uy lý giải quyết định này là kết quả của việc thắt chặt kiểm soát công nghệ quốc phòng nhạy cảm trước những thay đổi mạnh mẽ của bối cảnh an ninh toàn cầu. Ngược lại, ngày 14/5/2026, Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim đã chỉ trích mạnh mẽ động thái của Na Uy, cảnh báo điều này có thể làm xói mòn lòng tin hợp tác quốc phòng giữa Đông Nam Á và châu Âu.
TS. Lowell Bautista (ĐH Western Sydney, Úc): Sau 10 năm, Phán quyết Biển Đông vẫn còn giá trị pháp lý; thách thức của Philippines là phải chuyển chiến thắng pháp lý thành sức mạnh chiến lược lâu dài 18/05/2026 16:01:09
Ngày 16/5/2026, trang VERA Files đăng bài bình luận của TS. Lowell Bautista (ĐH Western Sydney, Úc) về tác động của Phán quyết Biển Đông đối với Philippines sau 10 năm. Tác giả nhận định rằng sau 10 năm Phán quyết Biển Đông, vấn đề đặt ra với Philippines không nằm ở giá trị pháp lý của Phán quyết, mà là liệu Philippines có thể chuyển chiến thắng pháp lý đó thành năng lực chống chịu trên biển, vai trò lãnh đạo khu vực và khả năng sử dụng pháp lý chống lại sức mạnh quyền lực hay không.
Foreign Affairs: Trung Quốc đang lãng phí cơ hội vàng vì không thể khai thác lỗ hổng từ chính sách xa lánh đồng minh của chính quyền Trump 18/05/2026 15:20:56
Kể từ nhiệm kỳ thứ hai của Trump, Mỹ dường như đang xa lánh cả đồng minh lẫn đối thủ thông qua các chính sách cưỡng ép. Điều này tạo ra khoảng trống quyền lực địa chính trị lớn, lẽ ra Trung Quốc có thể tận dụng để tăng cường vị thế toàn cầu. Tuy nhiên, Trung Quốc chỉ đạt được một số tiến bộ hạn chế, trong khi ở nhiều khu vực khác thì giậm chân tại chỗ hoặc thậm chí bị thụt lùi. Vì vậy, Trung Quốc phải đối mặt với một thực tế phức tạp: các quốc gia trên thế giới không chọn phe mà đang chuyển sang chiến lược "phòng ngừa" (hedging) để giảm thiểu tổn thương từ cả Mỹ lẫn Trung Quốc.
Bài viết khẳng định cuộc cạnh tranh Mỹ - Trung hiện không còn là trò chơi có tổng bằng không, mà là kịch bản mà cả hai cường quốc đều có thể cùng bị suy giảm ảnh hưởng.
BBC: Tổng thống Trump cảnh báo Iran sẽ diệt vong nếu không đạt được một thỏa thuận chấm dứt chiến tranh với Mỹ 18/05/2026 14:45:39
Sau cuộc điện đàm với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, Tổng thống Donald Trump đã đưa ra lời đe dọa trực diện trên mạng xã hội Truth Social, yêu cầu Iran phải nhanh chóng đạt được thỏa thuận nếu không muốn "cả một nền văn mình" đối mặt với sự diệt vong (a "whole civilisation" would die). Lệnh ngừng bắn được thiết lập từ đầu tháng 4 nhằm tạo điều kiện cho đàm phán hiện đang ở trạng thái bế tắc khi hai bên vẫn giữ quan điểm khác nhau.
Reuters: Thượng viện Philippines sẽ triệu tập phiên tòa luận tội Phó Tổng thống Sara Duterte với lí do lạm dụng quỹ công 18/05/2026 14:31:59
Ngày 18/05/2026, Thượng viện Philippines chính thức họp với tư cách là tòa án luận tội để định đoạt tương lai chính trị của Phó Tổng thống Sara Duterte. Sara Duterte bị cáo buộc lạm dụng quỹ công, làm giàu bất chính và đe dọa tính mạng Tổng thống Marcos, Đệ nhất Phu nhân cùng một cựu Chủ tịch Hạ viện. Đây là sự kiện có tính chất sống còn, có thể chấm dứt hy vọng tranh cử Tổng thống năm 2028 của bà Sara.
Hội Luật quốc tế Trung Quốc(TQ) tổ chức hội thảo chỉ trích cơ sở pháp lý và tác động của phán quyết Biển Đông 18/05/2026 14:25:19
Ngày 26/04/2026, Hội Luật quốc tế Trung Quốc (TQ) tổ chức hội thảo “Tiếp tục bác bỏ phán quyết trọng tài Biển Đông phi pháp”. Hội thảo quy tụ nhiều học giả luật quốc tế Trung Quốc để chỉ trích cơ sở pháp lý của phán quyết và tác động của nó.
Hema Nadarajah (Canada) cho rằng triển khai hiệp định BBNJ sẽ gặp nhiều thách thức do TQ có thể ảnh hưởng đến thể chế và tiêu chuẩn thực thi 15/05/2026 09:37:07
Hema Nadarajah(Quản lý Chương trình Đông Nam Á, Quỹ Châu Á – Thái Bình Dương của Canada) cho rằng Hiệp định BBNJ là bước tiến quan trọng trong quản trị đại dương toàn cầu nhưng việc triển khai tại Biển Đông sẽ gặp nhiều thách thức. Hiện Trung Quốc đang ở vị trí thuận lợi để ảnh hưởng đến các thể chế mới của Hiệp định BBNJ, trong khi ASEAN còn thiếu thống nhất và các nước trung cường cần tham gia tích cực hơn để duy trì trật tự hàng hải dựa trên luật lệ.
ABC News: Vụ bắt giữ sĩ quan quân đội Nhật Bản đột nhập Đại sứ quán Trung Quốc trở thành ngòi nổ mới trong căng thẳng ngoại giao hai nước 14/05/2026 19:18:02
Ngày 11/5/2026, ABC News đưa tin về sự việc Cảnh sát Nhật Bản đã bắt giữ một Thiếu úy thuộc Lực lượng Phòng vệ Mặt đất Nhật Bản Nhật Bản (Second Lieutenant Murata Kodai, 23 tuổi) vì mang theo dao dài 18cm đột nhập vào khuôn viên Đại sứ quán Trung Quốc tại Tokyo vào tháng 3/2026. Điều này đã đẩy lòng tin giữa hai nước xuống "mức thấp kỷ lục lịch sử". Theo nguồn tin từ Trung Quốc, người này khai nhận nhận được “thông điệp từ Thượng đế” yêu cầu ngăn chặn nhằm buộc Trung Quốc ngừng chỉ trích Nhật Bản
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lâm Kiến cho rằng: "Diễn biến này một lần nữa chứng minh rằng các hệ tư tưởng và thế lực cực hữu đang hoành hành ở Nhật Bản". Trong khi đó, phía Nhật Bản bày tỏ “rất tiếc” (deeply regrettable) nhưng chưa chính thức xin lỗi nhằm tránh tạo lợi thế tuyên truyền cho phía Trung Quốc.
